Feeds:
Δημοσιεύσεις
Σχόλια

Archive for 14 Ιουνίου 2010

… και όχι νεο-οθωμανικός φιλελευθερισμός. Βαρέθηκα τις διαμάχες περί επικαιρότητας, τελευταία έμπλεξα σε πολλές. Αυτό λοιπόν που ακολουθεί, εκλάβετέ το απλώς σαν μια γουστόζικη ιστορία. Είναι ένα απόσπασμα από το χρονικό του Ασίκ-πασά-ζαντέ (τέλη 15ου αιώνα), που αντιγράφει εδώ ένα προγενέστερο κείμενο κάποιου Γιαχσί Φακίχ, γραμμένο στις αρχές του ίδιου αιώνα. Η μετάφραση είναι της Ε. Α. Ζαχαριάδου, Ιστορία και θρύλοι των παλαιών σουλτάνων (1300-1400), Αθήνα: ΜΙΕΤ 1991, σελ. 148-49. Τα συμφραζόμενα: ο Οσμάν Γαζή, ο πρώτος Οθωμανός ηγεμόνας, έχει μόλις καταλάβει το Καρατζά Χισάρ, ένα αταύτιστο κάστρο στη Βιθυνία. Βρισκόμαστε στα 1299 ή 1300. Πάμε:

Δέκατο πέμπτο Κεφάλαιο. Το κεφάλαιο τούτο γνωστοποιεί τα νομοθετικά διατάγματα του Οσμάν γαζή.

Τοποθετήθηκε δικαστής, τοποθετήθηκε και σούμπασης. Ίδρυσε και παζάρι κι έγινε δημόσια προσευχή. Ο κόσμος άρχισε να ζητά νομοθεσία. Ήρθε κάποιο πρόσωπο από το Γκερμιγιάν και είπε: «Πουλήστε μου το φόρο αυτής της αγοράς!». Η κοινότητα τού είπε: «Πήγαινε στον κυρίαρχο!». Το πρόσωπο πήγε στον κυρίαρχο και είπε το λόγο του. Ο Οσμάν γαζή είπε: «Τι είναι ο φόρος της αγοράς;». Το πρόσωπο είπε: «Για οτιδήποτε έρχεται στην αγορά εγώ θα παίρνω χρήματα». Ο Οσμάν γαζή είπε: «Έχουν καμιά οφειλή οι άνθρωποι της αγοράς προς εσένα, ώστε να θέλεις χρήματα;». Το πρόσωπο είπε: «Κυρίαρχέ μου, αυτό είναι έθιμο. Σε όλα τα βιλαέτια συμβαίνει να παίρνει χρήματα αυτός που είναι μονάρχης». Ο Οσμάν γαζή είπε: «Είναι εντολή του Θεού ή το θέσπισαν οι ηγεμόνες από μόνοι τους;». Και πάλι το πρόσωπο είπε: «Είναι έθιμο, κυρίαρχέ μου. Έχει καθιερωθεί από τα παλιά χρόνια». Ο Οσμάν γαζή θύμωσε πολύ και είπε: «Δηλαδή αυτό που κερδίζει ένα άτομο μπορεί να ανήκει σε κάποιο άλλο άτομο; Όχι! Είναι ιδιοκτησία του! Τι πρόσθεσα εγώ στα υπάρχοντά του, ώστε να του πω «δώσε χρήματα σε μένα;» Βρε συ! Φύγε! Πήγαινε! Μη μου ξαναπείς τέτοια λόγια, γιατί θα σου κάνω κακό!». Η κοινότητα είπε: «Κυρίαρχέ μου, είναι συνήθεια να δίνουν κάτι σ’ αυτούς που φρουρούν αυτό το παζάρι». Ο Οσμάν γαζή είπε: «Λοιπόν, αφού έτσι λέτε και σεις, κάθε άτομο, όταν φέρνει ένα φόρτωμα και το πουλά, ας δίνει δύο άσπρα. Κι όποιος δεν πουλά, ας μη δίνει τίποτε. Κι αν κανένας χαλάσει αυτόν το νόμο μου, ας του χαλάσει ο Θεός την πίστη του και τον κόσμο του.»

Read Full Post »